Kto może, a kto nie może ogłosić upadłości konsumenckiej

Kto może ogłosić upadłość konsumencką?

Upadłość konsumencka to postępowanie dla osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej. Warunkiem jest niewypłacalność: ustawa zakłada ją, gdy opóźnienie w płatnościach przekracza trzy miesiące.

Nie ma wymogu wieku, wysokości długu ani liczby wierzycieli. Postępowanie prowadzi się także wtedy, gdy wierzyciel jest tylko jeden. Wniosek mogą złożyć również emeryci i renciści.

Czy w Państwa sytuacji upadłość może wchodzić w grę, pomoże wstępnie ocenić kalkulator. Decyzję podejmuje sąd.

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491¹ ust. 1, 491² ust. 2; art. 11

A osoby, które prowadziły firmę?

Upadłość konsumencka dotyczy osób, których upadłości nie ogłasza się według przepisów dla przedsiębiorców. Jeśli prowadzili Państwo kiedyś firmę, znaczenie ma to, kiedy i jak ją zakończono.

Sprawy byłych przedsiębiorców też prowadzimy. Warto o nich porozmawiać indywidualnie, bo dochodzą długi z działalności, np. podatkowe i ZUS.

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491¹ ust. 1

Czy można ogłosić upadłość, jeśli długi powstały „z własnej winy”?

Tak. Przepis, który nakazywał sądowi oddalić wniosek, gdy dłużnik sam doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub przez rażące niedbalstwo (art. 491⁴), został uchylony. Ma to jednak znaczenie przy planie spłaty.

W postanowieniu o planie spłaty sąd ustala, czy upadły doprowadził do niewypłacalności lub istotnie ją pogłębił umyślnie albo wskutek rażącego niedbalstwa. Jeśli tak, plan spłaty trwa od 36 do 84 miesięcy. W pozostałych sprawach plan trwa najwyżej 36 miesięcy.

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491⁴ (uchylony), 491¹⁵ ust. 1 pkt 3–4 i ust. 1a

Kiedy sąd odmawia umorzenia długów?

Sąd odmawia ustalenia planu spłaty i umorzenia zobowiązań w dwóch sytuacjach:

• dłużnik doprowadził do niewypłacalności lub istotnie ją pogłębił celowo, w szczególności przez trwonienie majątku albo celowe niepłacenie wymagalnych długów;
• w ciągu 10 lat przed złożeniem wniosku wobec dłużnika prowadzono postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część jego zobowiązań.

Wyjątek: sąd może jednak ustalić plan lub umorzyć zobowiązania, jeśli przemawiają za tym względy słuszności lub względy humanitarne. Odmowa oznacza zakończenie postępowania.

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491¹⁴a ust. 1 i 3

Ile razy można ogłosić upadłość konsumencką?

Kluczowa jest zasada 10 lat. Jeśli w ciągu 10 lat przed nowym wnioskiem w poprzedniej upadłości umorzono całość lub część długów, sąd co do zasady odmówi ich ponownego umorzenia (z wyjątkiem względów słuszności lub humanitarnych).

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491¹⁴a ust. 1 pkt 2

Co może przerwać postępowanie już po ogłoszeniu upadłości?

Sąd umarza postępowanie, jeśli upadły nie wskaże lub nie wyda syndykowi całego majątku albo dokumentów, nie wykonuje swoich obowiązków lub jeśli dane we wniosku okażą się nieprawdziwe albo niepełne. Wyjątkiem są uchybienia nieistotne oraz względy słuszności lub humanitarne. Dlatego tak ważne jest, by wniosek był kompletny.

Długi alimentacyjne i grzywny nie podlegają umorzeniu nawet po wykonaniu planu spłaty.

Źródło: Prawo upadłościowe, art. 491¹⁰ ust. 2 i 2a, 491²¹